Jak działa taki obiektyw i jakie ma zastosowanie w fotografii? Poniżej krótkie kompendium.

Obiektywy dzieli się na 3 zasadnicze rodzaje, tj. standardowe o ogniskowej ok. 50 mm, szerokokątne o ogniskowej od 16 do 35 mm oraz teleobiektywy, czyli obiektywy długoogniskowe o ogniskowej od 80 mm. Wyróżnia się także obiektywy stałoogniskowe o ustalonej i niezmiennej ogniskowej oraz zmiennoogniskowe, w których ogniskową można regulować.

Obiektyw szerokokątny pozwala uzyskać kąt widzenia od 60 do nawet 180 stopni. Inna nazwa tego rodzaju obiektywu to krótkoogniskowy z uwagi na fakt, że jego ogniskowa wynosi 35 mm lub mniej. Wyróżnia się dwa rodzaje obiektywów szerokokątnych: rektilinearne oraz tzw. rybie oko. Te pierwsze to takie, w których została skorygowana dystorsja beczkowata – linie proste są odwzorowane jako proste lub prawie proste. Stosuje się je najczęściej z uwagi na fakt, że są uniwersalne. Rybie oko ma bardzo szeroki kąt widzenia (ok. 180 stopni) i nieskorygowaną dystorsję beczkowatą, dlatego obraz jest mocno zniekształcony. Wykorzystuje się go przede wszystkim w fotografii artystycznej oraz podczas fotografowania imprez masowych, sportowych, wesel i wysokich budynków.

Obiektyw szerokokątny a zwykły - porównanie

Zwykły, standardowy obiektyw zmiennoogniskowy jest najczęściej używanym rodzajem obiektywu, a to dlatego, że jest najbardziej uniwersalny. Pozwala na samodzielne komponowanie kadrów poprzez zmianę kąta widzenia. Taki obiektyw o zmiennej ogniskowej odpowiada długościom ogniskowej stosowanej w obiektywie zwykłym, szerokokątnym i teleobiektywie.

Obiektyw szerokokątny zmiennoogniskowy przydaje się profesjonalnym fotografom do robienia zdjęć w małych pomieszczeniach, kiedy nie ma możliwości objęcia przestrzeni standardowym obiektywem oraz w sytuacji, kiedy nie chce się stracić ostrości na żadnym planie i gdy chce się uzyskać głęboką perspektywę.

Duży wybór obiektywów szerokokątnych można znaleźć w sklepie.

Zatem obiektyw standardowy o zmiennej ogniskowej od 35 do 80 mm jest uniwersalny, natomiast szerokokątny daje możliwość objęcia większej przestrzeni i ma dużą głębię ostrości. Osobom, które nie zamierzają fotografować profesjonalnie, ale chcą po prostu robić zdjęcia dobrej jakości poleca się wybór standardowego obiektywu o zmiennej ogniskowej, chyba że dysponują dodatkowymi środkami finansowymi i chcą poeksperymentować.

Obiektyw szerokokątny - zastosowanie

Przed zakupem takiego obiektywu należy zastanowić się do jakich zdjęć można go wykorzystać i czy rzeczywiście będzie przydatny, czy nie wystarczy obiektyw standardowy. Szeroki kąt przydaje się do fotografowania wnętrz, architektury, krajobrazu, przyrody, a także w fotografii okolicznościowej (imprezy masowe, sportowe, wesela). Zastosowanie obiektywu szerokokątnego daje ogromne pole widzenia, a więc możliwość uchwycenia dużej liczby scen w jednym obrazie, dlatego też świetnie sprawdza się podczas fotografowania przyrody i krajobrazów. Dzięki niemu można pokazać wiele obiektów w danym otoczeniu, więc stosuje się go także podczas fotografowania imprez.

Można kupić także tzw. obiektywy superszerokokątne o ogniskowej od 12 do 24 mm. Stosuje się je do fotografowania krajobrazu i architektury przy użyciu aparatu o matrycy mniejszej niż pełnoklatkowa.

Cenna wskazówka jak fotografować obiektywem szerokokątnym/ultraszerokokątnym

Główną zasadą jest zastosowanie ciekawego pierwszego planu. To właściwie warunek konieczny do uzyskania udanej fotografii przy użyciu szerokokątnego lub superszerokokątnego obiektywu. Na pierwszym planie musi być jakiś interesujący element krajobrazu, który w jakiś sposób jest związany z kadrem. Nie ma znaczenia czy ten obiekt jest duży, czy mały.

Wybrane modele obiektywów szerokokątnych:

SEL24F18Z obiektyw szerokokątny Sonnar T* Sony E 24 mm F1,8 ZA

Jest to model przeznaczony do korpusów z mocowaniem typu E, wyposażony w szybki i efektowny system AF. Jest mały i lekki, ale zapewniający ostrość i duży kontrast w całym kadrze. Maksymalny otwór przysłony wynosi F1,8, więc istnieje możliwość nadania nieostrym fragmentom obrazu miękkiego wyglądu. Można go wykorzystywać do fotografowania krajobrazów, słabo oświetlonych pomieszczeń oraz z małej odległości z odwzorowaniem obrazu w skali 1:4. Zaawansowana konstrukcja optyczna zapewnia najlepsze możliwe parametry w pełnym zakresie odległości od obiektu. Powłoka ZEISS T* skutecznie tłumi refleksy, które obniżają ogólną jakość obrazu.

SEL35F28Z obiektyw szerokokątny do pełnej klatki opracowany przez Sony i Carl Zeiss

Jest to lekki, stałoogniskowy model przeznaczony do korpusów z mocowaniem typu E. Powłoka T* zapewnia lepsze przepuszczanie światła, a mechanizm wewnętrznego ogniskowania gwarantuje niezmienną długość obiektywu przy nastawianiu ostrości. Lekka konstrukcja ułatwia obsługę, a zastosowana optyka ZEISS daje nieprzeciętną rozdzielczość i kontrast. Dwustronne soczewki asferyczne świetnie kompensują aberrację sferyczną. 7-listkowa przysłona kołowa pozwala nadać bardziej miękki i naturalny wygląd nieostrym fragmentom obrazu. Daje możliwość eksperymentowania z efektem bokeh i  dokładniejszej kontroli nad głębią ostrości.

SEL1635Z obiektyw szerokokątny zmiennoogniskowy ZEISS

Ten zmiennoogniskowy model z optycznym systemem stabilizacji obrazu świetnie nadaje się do wykonywania prostych zdjęć i fotografowania wnętrz, grup osób i krajobrazów. Charakteryzuje się nieprzeciętną rozdzielczością obrazu w całym kadrze i minimalnym poziomem zniekształceń dzięki zastosowaniu konstrukcji optycznej z 5 soczewkami asferycznymi – w tym 1 dużą soczewką AA i 3 soczewkami ze szkła ED. Powłoka ZEISS T* skutecznie stłumi refleksy i daje możliwość uzyskania naturalnego kontrastu. Wbudowany stabilizator obrazu Optical SteadyShot kompensuje drgania przy fotografowaniu z ręki i zapobiega zamazywaniu obrazu, dzięki czemu można robić ostre i wyraźne zdjęcia nocą lub w słabo oświetlonych pomieszczeniach. W tym modelu maksymalna przysłona F4 jest stała w całym zakresie ogniskowych, zatem użytkownik może regulować zoom bez ryzyka zmiany ekspozycji.

FAQ

Czym jest obiektyw szerokokątny i jak działa?  

Obiektyw szerokokątny to obiektyw o kącie widzenia powyżej 60° (ogniskowa zwykle 35 mm lub mniej), który pozwala uchwycić dużo szerszy obraz niż ludzkie oko; obiektyw szerokokątny działa przez skrócenie ogniskowej, dzięki czemu uzyskuje się szerokie pole widzenia (nawet do ~180°) i większą głębię ostrości.

Jakie są rodzaje obiektywów szerokokątnych i czym się różnią?
 
Dwa główne rodzaje obiektywów szerokokątnych to obiektywy rektilinearne i tzw. rybie oko; obiektyw rektilinearny odwzorowuje linie proste jako proste lub prawie proste (skorygowana dystorsja) i jest uniwersalny, natomiast obiektyw rybie oko ma bardzo szeroki kąt (ok. 180°) z wyraźną dystorsją beczkowatą, stosowany do efektów artystycznych, imprez i zdjęć wysokich budynków.

Kiedy warto wybrać obiektyw szerokokątny zamiast standardowego obiektywu?  

Obiektyw szerokokątny warto wybrać, gdy potrzebne jest objęcie większej przestrzeni — np. do fotografowania wnętrz, architektury, krajobrazu, przyrody oraz imprez masowych czy sportu; obiektyw szerokokątny daje większe pole widzenia i dużą głębię ostrości, natomiast standardowy zmiennoogniskowy pozostaje lepszym, bardziej uniwersalnym wyborem dla osób nieplanujących eksperymentów.

Jaka jest podstawowa wskazówka przy fotografowaniu obiektywem szerokokątnym lub ultraszerokokątnym?  

Podstawowa wskazówka przy fotografowaniu obiektywem szerokokątnym lub ultraszerokokątnym to zastosowanie ciekawego pierwszego planu — pierwszy plan powinien zawierać interesujący element związany z kadrem (niezależnie od jego rozmiaru), co pomaga zbudować kompozycję i wykorzystać szerokie pole widzenia.


Zobacz również: Jak wybrać obiektyw do aparatu? Poradnik