Historia Black Friday sięga końca XIX wieku, ale samo określenie stało się popularne dopiero niemal sto lat później. Amerykański dzień promocyjnych zakupów w ostatnich latach zaczyna przyjmować się także w Polsce.

Black Friday to dzień, w którym sklepy oferują klientom bardzo atrakcyjne promocje, przeceny i wyprzedaże. Zakupowe szaleństwo jest najsilniejsze w Ameryce, skąd pochodzi ten zwyczaj. Czarny piątek stopniowo przyjmuje się jednak w wielu innych krajach, w tym od kilku lat także w Polsce. Black Friday wypada dzień po Święcie Dziękczynienia, które obchodzone jest w Stanach Zjednoczonych w czwarty czwartek listopada. Tegoroczne święto zakupów odbędzie się więc 29 listopada.
Chociaż czarnopiątkowe okazje w Polsce rzadko są aż tak spektakularne, jak w USA – gdzie obniżki sięgają 70-80% – pewne trendy są podobne. Tego dnia sklepy wydłużają godziny otwarcia, a galerie handlowe organizują specjalne wydarzenia. Promocje coraz częściej obowiązują jednak przez cały weekend, a nawet tydzień.
Granice zakupowego święta rozmywają się zwłaszcza w dobie zakupów przez internet. Jeszcze do niedawna medialne doniesienia o Black Friday koncentrowały się na dantejskich scenach z otwieranych wczesnym rankiem dużych amerykańskich sklepów. Atrakcyjnie przecenione produkty znacznie łatwiej dziś jednak kupić przez internet – bez nocnych kolejek i szturmowania hipermarketów w tłumie ludzi.
Historia Black Friday sięga XIX wieku, gdy w 1863 roku Abraham Lincoln ustanowił Dzień Dziękczynienia świętem narodowym i dniem wolnym od pracy.
Amerykanie już wcześniej świętowali jednak ten dzień uroczystą kolacją w gronie rodziny i najbliższych przyjaciół, podczas której dziękowali za pomyślne wydarzenia mijającego roku. Święto Dziękczynienia upamiętnia ucztę z 1621 roku, którą pierwszy kolonizatorzy zorganizowali na cześć Indian z plemienia Wampanoag. Indianie pomogli przybyszom przetrwać pierwszy rok w Ameryce, więc po obfitych żniwach ci postanowili się odwdzięczyć.
Dopiero w XIX wieku na amerykańskie stoły trafił tradycyjny dziś indyk, a pod koniec tego stulecia i na początku kolejnego, Święto Dziękczynienia złączyło się z innym wydarzeniem, czyli paradami świątecznymi. Ponieważ kolejnym ważny wydarzeniem w kalendarzu jest Boże Narodzenie, częścią obchodów Dnia Dziękczynienia stopniowo stawały się zapowiadające Święta parady, które zamykała platforma ze Świętym Mikołajem.
Parady często były sponsorowane przez duże sklepy i domy handlowe, dla których była to okazja do reklamy swojego asortymentu. Żeby zachęcić ludzi do przedświątecznych zakupów, sprzedawcy zaczęli też oferować następnego dnia zniżki na różne towary. W ten sposób piątek po Święcie Dziękczynienia w pierwszej połowie XX wieku stał się nieoficjalnym początkiem świątecznego sezonu zakupowego w Stanach Zjednoczonych. Dlaczego jednak piątek ten zaczęto określać czarnym?
Historia Black Friday jest długa, ale samo określenie zyskało szeroką, ogólnokrajową popularność dopiero w latach 80. XX wieku. Trudno natomiast jednoznacznie stwierdzić, skąd się wzięło, gdyż jest kilka teorii na ten temat.
Dzień po Święcie Dziękczynienia pierwszy raz nazywano Black Friday w latach 1951-52 w gazecie „Factory Management and Maintenance”, która pisała o zarządzaniu zakładem pracy. W tamtym czasie, pracownicy tak często brali tego dnia zwolnienie chorobowe, by mieć dłuższy weekend, że stało się to problemem dla kadrowców.
Kilka lat później określenie Black Friday zaczęło zadomawiać się w slangu policjantów i kierowców w Filadelfii. Odnosiło się do ogromnych korków, trudności z poruszaniem się po mieście i dużej liczby wypadków tego dnia, które były „czarną” stroną intensywnych zakupów. W początkach lat 60. władze miasta i lokalne sklepy zaczęły używać terminu Big Friday, który nie kojarzył się negatywnie.
Określenie nie przyjęło się jednak, a na początku lat 80. sami sprzedawcy, a także media zaczęły coraz częściej mówić o Black Friday. Termin był jednak pozytywny i miał odnosić się do praktyki zapisów w księgach rachunkowych. Tradycyjnie, czerwonym tuszem zapisywano w nich straty, a czarnym zyski. Również bilans dzienny mógł być „czerwony” (ujemny) lub „czarny” (dodatni). Ponieważ w pierwszy dzień świątecznych zakupów wyniki sprzedaży niemal wszystkich sklepów były bardzo dobre – stąd Black Friday.
Z okazji Black Friday Sony przygotuje szereg promocji w salonach Sony Centre oraz w sklepie internetowym scentre.pl. Wśród przecenionych produktów znajdą się między innymi:
Część ofert zacznie obowiązywać już kilka dni przed Black Friday, warto więc odwiedzić wtedy stronę z informacjami o promocjach. Ostatni tydzień listopada to okazja, by telewizory LED od Sony i inny sprzęt elektroniczny kupić z dużą obniżką.
Więcej inspiracji na stronie Inspiracje
Dowiedz się, jak przedłużona ochrona serwisowa chroni Twój budżet przed nieprzewidzianymi kosztami napraw. Wyjaśniamy zasady działania usługi Serwis Extra i sprawdzamy, dlaczego warto zabezpieczyć swój sprzęt już w momencie zakupu.
Sprawdzamy, jak zaawansowana sztuczna inteligencja i flagowe technologie zmieniają zasady gry w segmencie hybrydowych pełnych klatek.
Jeśli zastanawiasz się, czy zostać przy sprawdzonych „piątkach”, czy postawić na najnowszą technologię, przygotowaliśmy zestawienie, które pomoże Ci podjąć decyzję.
Czym telewizor z serii XR8A różni się od modelu XR80? Różnic jest niewiele, sam zdecyduj który wybierasz.
Marzysz o słuchawkach, które pozwolą Ci zanurzyć się w muzyce, odciąć od zgiełku i przy tym świetnie wyglądać? Seria Sony WH-1000XM od lat króluje wśród słuchawek z aktywną redukcją hałasu (ANC). Modele WH-1000XM5 i WH-1000XM6 to prawdziwe perełki, ale czym się różnią? W tym wpisie rozkładamy je na czynniki pierwsze w lekkim stylu, by pomóc Ci wybrać idealny model!
Sundance Film Festival to miejsce, gdzie intrygujące historie spotykają się z innowacyjną technologią filmową. W 2025 roku nie zabrakło rewolucyjnych narzędzi, dzięki którym opowieści nabierały wyjątkowego charakteru, a emocje stawały się wręcz namacalne. Sony po raz kolejny udowodniło swoją dominację, oferując niezrównaną jakość obrazu i wszechstronność.
Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco z naszymi ofertami!